Kort antwoord: pop-ups en reclame op een telefoon komen bijna altijd van een app met reclamesoftware (adware) of van een website die u ooit toestemming gaf om meldingen te sturen. Het is meestal geen virus. Op Android trekt u de meldingen in Chrome in, spoort u de app op en verwijdert u die. Op een iPhone gaat het vaak om agenda-spam of Safari.
In onze winkel in Sluis krijgen we dagelijks vragen van klanten over hun telefoon, en “ik krijg ineens overal reclame” hoort daar regelmatig bij. Bij ons op de toonbank zien we dat het meestal geen echt virus is. Het goede nieuws: u kunt het meestal zelf oplossen met de stappen hieronder. Neem er rustig de tijd voor.
Stap voor stap: Android (Samsung, Motorola, Xiaomi, Google Pixel en andere)
De menu-namen kunnen per merk en Android-versie iets anders heten. Kunt u een menu niet vinden? Open Instellingen, tik bovenin op het vergrootglas en typ een deel van de naam, bijvoorbeeld “boven andere” of “apparaatbeheer”.
1. Meldingen van websites intrekken in Chrome
Veel pop-ups zijn eigenlijk meldingen van een website. Ooit heeft u (of een kleinkind) op “Toestaan” getikt bij een site die vroeg om meldingen te mogen sturen. Die site stuurt nu reclame, ook als Chrome dicht is.
- Open de app Chrome.
- Tik rechtsboven op de drie puntjes (Meer) en daarna op Instellingen.
- Tik op Site-instellingen en daarna op Meldingen.
- Kijk bij “Toegestaan” welke websites er staan. Kent u een site niet, tik erop en kies Blokkeren of verwijder de toestemming.
- Wilt u geen vragen meer krijgen om meldingen toe te staan? Zet de schakelaar bovenaan uit.
Gebruikt u Samsung Internet in plaats van Chrome? Daar vindt u iets vergelijkbaars via het menu (drie streepjes) > Instellingen > Meldingen of Sites en downloads.
2. De schuldige app opsporen
Komt de reclame ook buiten de browser, bijvoorbeeld over het beginscherm heen of als u de telefoon ontgrendelt? Dan zit er vrijwel zeker een app achter.
- Denk terug: wanneer begon het? Welke app heeft u rond die tijd geïnstalleerd? Vaak is het een zaklamp-, scanner-, spelletjes- of “telefoon sneller maken”-app.
- Open Instellingen > Apps. Bekijk de lijst en zoek naar apps die u niet kent of nooit gebruikt.
- Open ook de Google Play Store, tik op uw profielfoto > Apps en apparaat beheren > Beheren. Daar kunt u sorteren op “Recent bijgewerkt” of “Onlangs toegevoegd”.
- Tik op een verdachte app en kies Verwijderen.
3. Controleren wie “Weergeven boven andere apps” mag
Een app die reclame over uw scherm heen legt, gebruikt daarvoor het recht om boven andere apps te verschijnen.
- Open Instellingen > Apps.
- Tik op Speciale app-toegang (bij Samsung soms via de drie puntjes rechtsboven).
- Tik op Weergeven boven andere apps (Samsung: Bovenop weergeven).
- Bekijk welke apps aan staan. WhatsApp of een navigatie-app is normaal. Een onbekende app of een “cleaner” niet: zet de schakelaar uit en verwijder die app daarna.
4. Google Play Protect laten controleren
- Open de Google Play Store.
- Tik rechtsboven op uw profielfoto en daarna op Play Protect.
- Tik op Scannen als die knop er staat, en volg de adviezen op.
- Tik op het tandwiel en controleer of Apps scannen met Play Protect aan staat.
5. Apparaatbeheer-apps intrekken
Laat een app zich niet verwijderen omdat de knop grijs is? Dan heeft die app zichzelf vaak beheerdersrechten gegeven.
- Open Instellingen en zoek met het vergrootglas op apparaatbeheer. Meestal staat het onder Beveiliging en privacy > Meer beveiligingsinstellingen (Samsung: Andere beveiligingsinstellingen) > Apps voor apparaatbeheer.
- Normaal ziet u hier alleen iets als “Find My Device” of een app van uw werkgever.
- Staat er een onbekende app aan? Zet de schakelaar uit en bevestig met Deactiveren.
- Ga daarna terug naar Instellingen > Apps en verwijder de app.
Stap voor stap: iPhone
Op een iPhone zien we minder adware-apps. De twee bekende oorzaken zijn agenda-spam en Safari.
6. Agenda-spam weghalen
Ziet u ineens afspraken als “Uw iPhone is besmet” of “U heeft gewonnen” in uw agenda? Dan heeft u per ongeluk een abonnement genomen op een nep-agenda. Tik niet op links in die afspraken.
- Open de app Agenda en tik op een van de spam-afspraken.
- Tik onderaan op Zeg abonnement op deze agenda op en kies, als dat wordt aangeboden, Zeg op en meld als ongewenst.
- Blijft het terugkomen? Ga naar Instellingen > Apps > Agenda > Agenda-accounts (bij oudere iOS-versies: Instellingen > Agenda > Accounts).
- Tik op Agenda’s met abonnement, kies de onbekende agenda en tik op Verwijder account.
7. Safari opschonen
- Ga naar Instellingen > Apps > Safari (bij iOS 17 en ouder direct Instellingen > Safari).
- Zet Blokkeer pop-ups aan.
- Tik op Wis geschiedenis en websitedata als een website steeds terugkomt met meldingen.
- Controleer bij Instellingen > Meldingen of er een website of onbekende app tussen staat die meldingen mag sturen, en zet die uit.
Veelgemaakte fouten
- Een “cleaner”- of virusscan-app installeren uit een pop-up. Een melding als “Uw telefoon is besmet, installeer nu” is zelf de reclame. Zulke apps maken het probleem vaak erger.
- Op “Toestaan” tikken als een website vraagt of hij meldingen mag sturen. Kies standaard voor “Blokkeren”.
- Bellen naar een nummer in de pop-up. Echte hulp van Google, Apple of Microsoft verschijnt nooit zo.
- Meteen de fabrieksinstellingen terugzetten. Dat werkt soms wel, maar u kunt foto’s en gegevens kwijtraken. Probeer eerst de stappen hierboven en maak altijd eerst een back-up.
- Alleen de reclame wegtikken. Zolang de app of de websitetoestemming er nog is, komt het terug.
Wanneer naar een specialist?
Ga langs bij een reparateur of iemand die u vertrouwt als:
- een app zich ook na de stappen hierboven niet laat verwijderen;
- u niet weet welke app de oorzaak is en de lijst lang is;
- u in een pop-up al gegevens, een wachtwoord of bankgegevens heeft ingevuld (bel dan eerst uw bank);
- de telefoon daarnaast traag wordt, warm wordt of ineens veel data verbruikt.
Bij ons in de winkel lossen we dit regelmatig op voor klanten, meestal door precies de stappen hierboven samen door te lopen. Zo’n klus kost bij ons €39. Meestal kunt u de telefoon dezelfde dag weer ophalen. De oorzaak is bijna altijd een app met reclame of een website die meldingen mocht sturen, zelden een echt virus.
Veelgestelde vragen
Heeft mijn telefoon een virus als ik steeds pop-ups krijg?
Meestal niet. In de praktijk komt het bijna altijd van een app met reclamesoftware of van een website die meldingen mag sturen. Beide kunt u zelf weghalen.
Moet ik een virusscanner installeren?
Op Android is Google Play Protect al ingebouwd. Installeer nooit een scanner via een pop-up of reclame.
Waarom kan ik een app niet verwijderen?
Waarschijnlijk heeft de app beheerdersrechten. Trek die eerst in via Apps voor apparaatbeheer, daarna kunt u de app verwijderen.
Hoe kom ik van nep-afspraken in mijn iPhone-agenda af?
Tik op een spam-afspraak en kies Zeg abonnement op deze agenda op. Helpt dat niet, verwijder de agenda dan bij de agenda-accounts in Instellingen.
Hoe voorkom ik dat het terugkomt?
Installeer apps alleen uit de Play Store of App Store, kijk naar beoordelingen, en tik bij websites niet op Toestaan als ze om meldingen vragen.
Liever rustig leren?
In de online cursus Smart & Zeker leggen we dit soort dingen stap voor stap uit, in gewone taal. De eerste drie hoofdstukken zijn gratis: begin hier gratis.
Veelgestelde vragen
Heeft mijn telefoon een virus als ik steeds pop-ups krijg?
Meestal niet. Het komt bijna altijd van een app met reclamesoftware of van een website die meldingen mag sturen. Beide kunt u zelf weghalen.
Moet ik een virusscanner installeren?
Op Android is Google Play Protect al ingebouwd. Installeer nooit een scanner of cleaner-app via een pop-up of reclame.
Waarom kan ik een app niet verwijderen?
Waarschijnlijk heeft de app beheerdersrechten. Trek die eerst in via Instellingen, Apps voor apparaatbeheer. Daarna kunt u de app verwijderen.
Hoe kom ik van nep-afspraken in mijn iPhone-agenda af?
Tik op een spam-afspraak en kies Zeg abonnement op deze agenda op. Helpt dat niet, verwijder de agenda dan bij Agenda's met abonnement in Instellingen.
Hoe voorkom ik dat het terugkomt?
Installeer apps alleen uit de Play Store of App Store en tik bij websites niet op Toestaan als ze vragen om meldingen te sturen.